Εγώ πότε θα πάρω σύνταξη;
Έχω το σύνδρομο του ξυπνητηριού. Εδώ και τριάντα τέσσερα χρόνια αδιάλειπτης εργασίας με ασφάλιση και άλλων μερικών ετών ως πιτσιρικάς υπαγόμενος στην «μαύρη ανασφάλιστη παιδική εργασία» (σερβιτόρος, βοηθός τεχνίτη, θελήματα πάσης φύσεως και άλλα πολλά), είχα κάνει ένα πλάνο ζωής για τα χρόνια που θα δούλευα και για τα χρόνια που θα απολάμβανα τις εισφορές που κατέβαλα κατά την εργασία μου. Ήταν και μια θεία μου, τέως δασκάλα, η οποία σαράντα οκτώ χρονών κατάφερε και βγήκε στη σύνταξη και επιμένει να μου λέει πόσο κουράστηκε στη ζωή της. Αυτό που με εκνευρίζει ιδιαίτερα με τη θειά μου, είναι ότι τώρα που είναι στα ογδόντα οκτώ, συνεχίζει το ίδιο παραμύθι. Επιπλέον διαμαρτύρεται για τις μεγάλες μειώσεις στη σύνταξή της που κάποτε έφτανε τα δύο χιλιάδες ευρώ, δεδομένου ότι κατ’ αυτή ήταν χρήματα δικά της, σκληρά δουλευμένα. Αντιπαρέρχομαι την θειά μου για να μην προχωρήσω σε οικογενειακό έγκλημα.
Φυσικά, υπάρχουν και χειρότερα παραδείγματα όπως της μάνας μου, η οποία αφού αποχαιρέτησε τον πατέρα μου οριστικά, αφού ένα χρόνο μετά τα εξήντα πέντε που δικαιώθηκε πλήρους σύνταξης αναχώρησε για το αέναο ταξίδι στο σύμπαν, εισπράττει τη σύνταξή του για τριάντα τόσα χρόνια μετά. Δεν αντιδρώ όταν η μάνα μου μου λέει πως μας μεγάλωσε δύσκολα, είχε τις δουλειές του σπιτιού, την οικιακή οικονομία και πολλά άλλα, απλώς με εκνευρίζει όταν λέει πως μας διάβαζε (εμένα και την αδελφή μου), όντας απόφοιτη τρίτης Δημοτικού μονοθέσιου σχολείου της Ελληνικής επαρχίας. Τι να κάνω, μάνα μου είναι και την αγαπώ.
Η δική μου περίπτωση είναι τελείως διαφορετική. Ξεκίνησα ως μισθωτός εργαζόμενος με πλήρη ασφάλιση σε πολύ μικρή ηλικία, έχοντας στο μυαλό μου πως μετά από είκοσι πέντε χρόνια στην τότε δουλειά θα δικαιούμουν μειωμένης σύνταξης, αλλά όντας εκεί γύρω στα σαράντα οκτώ θα εργαζόμουν και σε κάτι διαφορετικό που θα μου άρεσε, θα βελτίωνα το εισόδημά μου και τελικά θα λάμβανα δύο συντάξεις. Η μεγάλη χίμαιρα. Λάθος πρώτο. Οι μεγάλες εισφορές δεν έχουν και τόσο άμεση σχέση με το ύψος της σύνταξης, όσο η οικονομική συγκυρία της εποχής. Με απλά λόγια αν το 2004 κατάφερνες να συνταξιοδοτηθείς μετά από συνεχή εναλλαγή εργασιών στην προσπάθειά σου να βρεις την πιο «ξεκούραστη», είχες εισφέρει ελάχιστα στο ασφαλιστικό αλλά επειδή ξεσκόνιζες ράφια και κατάφεραν οι συνδικαλιστές να θεωρηθεί ο κλάδος σου ως «βαρύς και ανθυγιεινός», με ελάχιστα χρόνια εργασίας θα είχες δικαιωθεί ηγεμονικής σύνταξης με περαιτέρω υποσχετική για μακροημέρευση στην ανάλωσή της. Δεν πιστεύω να αμφιβάλετε ότι υφίσταται μία συνομωσία του σύμπαντος η οποία λέει πως όσο πιο νωρίς βγεις στη σύνταξη, τόσο πιο πολλά χρόνια θα σου χαρίσει ο Πανάγαθος για να την απολαμβάνεις. Ως συμπέρασμα από όλα τα ανωτέρω καταλήγουμε στο ότι οι εισφορές που καταβάλεις κατά τον εργασιακό σου βίο έχουν σχέση με το πόσο καλά περνούν οι συνταξιούχοι παππούδες και μη κατά το διάστημα εκείνο και ελάχιστη σχέση έχουν με το ποσό της σύνταξης που θα δικαιωθείς εσύ. Κοινώς είναι ρουλέτα. Αν η εποχή είναι οικονομικής ευδαιμονίας, μαύρο παίξεις κόκκινο παίξεις, κερδισμένος θα είσαι. Αν όχι, όπου και να ποντάρεις, πάντα κερδίζει ο κρουπιέρης.
Λάθος δεύτερο. Τα χρόνια εργασίας δεν έχουν πλέον σχέση με το πότε θα δικαιωθείς σύνταξης, αλλά κυρίως μετράει το όριο ηλικίας. Μόνο που το τελευταίο κοντεύει να αγγίξει το άπειρο. Εξήντα επτά ετών! Έχεις δει νηπιαγωγό εξηνταεπτάχρονη να κυνηγάει είκοσι μικρά τερατάκια εκ των οποίων τα πέντε θα δέρνονται, τα πέντε θα κλαίνε χωρίς αιτία, τα υπόλοιπα μόλις θα έχουν ολοκληρώσει τη φυσική τους ανάγκη επιτοπίως και η γηραιά κυρία θα πρέπει να διαβάζει με στόμφο τον Μπομπ τον Σφουγγαράκη; Δεν πάμε καλά. Ηθικό δίδαγμα. Ζήσε ενάρετη ζωή (λέμε τώρα), μείνε με τους δικούς σου μέχρι τα σαράντα (έτσι και αλλιώς η μάνα σου πάντα θα σε κυνηγάει να φας), μην παντρεύεσαι πριν την κρίσιμη ηλικία επειδή τα πεθερικά σου ανεπρόκοπο θα σε ανεβάζουν, τεμπέλη θα σε κατεβάζουν και τελικά, μετά τα σαράντα μπες στο στίβο. Έχεις είκοσι επτά χρόνια μεστής εργασίας που σε περιμένουν.
Σε κάθε περίπτωση το συνταξιοδοτικό είναι ένα μπάχαλο. Αν δεν ανήκεις σε κάποια ειδική ομάδα, δεν παίρνεις σύνταξη ποτέ. Οι μπαμπάδες με ανήλικα τέκνα που το 2010 δεν είχαν συμπληρώσει 25 χρόνια εργασίας, μπορούσαν και μπορούν να πάρουν σύνταξη με εξαγορά ετών σπουδών, στρατιωτικού και δεν ξέρω τι άλλων. Βέβαια το ανήλικο, κοντεύει σήμερα τα είκοσι πέντε και μάλλον δεν έχει την ανάγκη προστασίας από τον μπαμπά και την μαμά, αν εξαιρέσεις τη χρηματική βοήθεια, που εκεί θα ενηλικιωθεί μετά τα πενήντα. Αν πάλι το 2010 είχες 25 έτη εργασίας συμπληρωμένα επειδή έτυχε να έχεις πάμπλουτους γονείς και στα είκοσι σε είπαν άντε να βρεις καμιά δουλειά γιατί δεν βγαίνουμε, τότε το δικό σου ανήλικο έχει ενηλικιωθεί πρόωρα και δεν το έχει καταλάβει. Συνεπώς συνεχίζεις να εργάζεσαι αγόγγυστα και υπομονετικά, περιμένοντας το πλήρωμα του χρόνου (είτε για τη σύνταξη, είτε για την αιώνια σύνταξη). Τέλος, για να μην έρθω σε αντιπαράθεση με εργασιακές ομάδες που συνταξιοδοτούνται πριν από κάποιες άλλες (εκπαιδευτικοί, στρατιωτικοί και λοιπές δυνάμεις), δεν θα ασχοληθώ με το θέμα. Σε κάθε περίπτωση, σίγουρα ο ιπτάμενος της Πολεμικής Αεροπορίας δεν μπορεί να συνταξιοδοτηθεί με τα ίδια έτη υπηρεσίας ενός υπαλλήλου γραφείου, το κακό όμως είναι πως υπάλληλοι γραφείου υπάρχουν και στον στρατό.
Θα κλείσω το κείμενο, δίνοντας συγχαρητήρια στον Υπουργό κ. Κατρούγκαλο. Πάντα μπερδεύομαι με αυτά που λέει, πάντα νοιώθω ότι βρίσκομαι και εγώ στο κάδρο της συνταξιοδότησης και πάντα λάθος κάνω. Φαίνεται πως είμαι σε μία διαρκή προσυνταξιοδοτική περίοδο μακράς διαρκείας, αυξημένων ασφαλιστικών εισφορών και διαρκών διαβεβαιώσεων ότι αυτά που θα πάρω, όταν τα πάρω, δεν θα μειωθούν. Τουλάχιστον έχω κάτι να περιμένω και να ακούω με μεγάλη προσοχή τις ανακοινώσεις του κ. Υπουργού.



